آیا عمان می‌تواند خطر جنگ ایران و آمریکا را مهار کند؟

تهدید برای امتیاز یا مقدمه اقدام؟

راهبرد دولت ترامپ بر پایه فشار حداکثری بنا شده است؛ اما تجربه نشان داده این فشار معمولاً با درِ نیمه‌باز مذاکره همراه است. پرسش کلیدی این است: آیا واشنگتن از تهدید برای امتیازگیری سریع استفاده می‌کند یا در حال آماده‌سازی افکار عمومی برای اقدامی محدود است؟

در چنین شرایطی، نقش عمان می‌تواند تعیین‌کننده باشد. اگر مسقط حامل پیام‌های مشخص درباره خطوط قرمز، امتیازات حداقلی یا چارچوب توافق موقت باشد، احتمال رسیدن به یک «تفاهم اضطراری» افزایش می‌یابد. اما اگر فاصله مواضع همچنان زیاد باشد، این کانال بیشتر به ابزار مدیریت تنش تبدیل خواهد شد تا مسیر توافق.

تهران چه می‌خواهد؟

از منظر ایران، مذاکره زمانی معنا دارد که به «تسلیم راهبردی» تعبیر نشود. تهران می‌کوشد ضمن حفظ بازدارندگی و خطوط قرمز هسته‌ای و منطقه‌ای، از تشدید بحران جلوگیری کند. در این چارچوب، کانال عمان فرصتی است برای خرید زمان، کاهش سوءبرداشت‌ها و جلوگیری از لغزش به سمت درگیری ناخواسته.

همین منطق سبب می‌شود فعال‌شدن مسقط بیش از آنکه نشانه نزدیکی به توافق نهایی باشد، علامتی از تلاش برای جلوگیری از عبور بحران از آستانه کنترل باشد.

عکس به‌مثابه پیام

در دیپلماسی، تصاویر گاه بیش از بیانیه‌ها سخن می‌گویند. انتشار تصویر بوسعیدی در واشنگتن، هم برای تهران پیام دارد، هم برای بازیگران منطقه‌ای و هم برای افکار عمومی آمریکا. پیام نخست این است که هنوز «گزینه دیپلماسی» روی میز است. پیام دوم اینکه کانال ارتباطی قطع نشده است؛ و پیام سوم، شاید این باشد که حتی در سایه تهدید، گفت‌و‌گو جریان دارد.

مسقط ممکن است نه حامل توافق بزرگ، بلکه ضامن جلوگیری از جنگی ناخواسته باشد. در نهایت، سرنوشت بحران به این بستگی دارد که آیا کانال‌های پنهان می‌توانند پیش از پایان شمارش معکوس، فاصله دو طرف را کاهش دهند یا نه. اگر پاسخ مثبت باشد، همین عکس ساده می‌تواند بعد‌ها به‌عنوان نشانه آغاز مهار بحران خوانده شود؛ و اگر نه، به‌عنوان آخرین تصویر پیش از تشدید تقابل.

منبع: رویداد ۲۴